Οι Λέοντες στην Αμφίπολη, στον Μαραθώνα, στις Θεσπιές και στην Χαιρώνεια.

Ο ΛΕΩΝ ΤΗΣ ΧΑΙΡΩΝΕΙΑΣ

Ο Λέοντας στην Χαιρώνεια

Ο Λέων της Χαιρώνειας, στη Βοιωτία, που δεν στήθηκε σε τάφο Βασιλιά, αλλά σε 254 πεσόντες Θηβαίους Ιερολοχίτες, που σκοτώθηκαν στην Μάχη της Χαιρώνειας το 338 π.Χ., από τον στρατό του Φιλίππου και την επέλαση του ιππικού του νεαρού τότε Μεγάλου Αλεξάνδρου. Πρόκειται δηλαδή για πολυάνδρειο.

Μετά την νίκη εκείνη, οι Έλληνες συμφιλιώθηκαν και άνοιξε ο δρόμος για την μεγάλη αποστολή της Μακεδονίας και των υπολοίπων πλην Λακαιδεμονίων, την εκστρατεία κατά της ίδιας της Περσικής Αυτοκρατορίας.

Ο Λέων της Χαιρώνειας ύψους 5,5 μέτρων, βρισκόταν πάνω σε έναν ορθογώνιο περίβολο, μήκους περίπου 24 μέτρων  και πλάτους 15 μέτρων,  όπου πράγματι βρέθηκαν 254 σκελετοί μαζί με όπλα, διατεταγμένοι σε επτά σειρές.

ΤΙ ΑΝΑΦΕΡΕΙ ΣΧΕΤΙΚΑ Ο ΠΑΥΣΑΝΙΑΣ

Ιδιαίτερη σημασία έχει το τι αναφέρει ακριβώς ο Παυσανίας για τον Λέοντα της Χαιρώνειας:

"Όπως πλησιάζει κανείς την πόλη βλέπει ένα κοινό τάφο των Θηβαίων που σκοτώθηκαν στη μάχη εναντίον του Φιλίππου. Δεν έχει επιγραφή, αλλά πάνωθέ του στέκεται ένα λιοντάρι, ίσως σαν αναφορά στην τόλμη των ανθρώπων. Το ότι δεν υπάρχει επιγραφή οφείλεται, κατά τη γνώμη μου, στο ότι το θάρρος τους δεν ανταμείφθηκε με την αντίστοιχη καλή τύχη".

Δηλαδή στον Λέοντα της Χαιρώνειας που βρισκόταν πάνω σε πολυάνδρειο, κοινό τάφο πεσόντων, δεν υπήρχε επιγραφή, επειδή στη Μάχη της Χαιρώνειας είχαν ηττηθεί από τους Μακεδόνες.

Ο Λέων της Αμφίπολης

ΛΕΩΝ ΑΜΦΙΠΟΛΕΩΣ

Κατά παρόμοιο τρόπο, δεν αναφέρεται ή δεν έχει βρεθεί επιγραφή και για τον Λέοντα της Αμφιπόλεως,  με το μεγάλο 10x10 βάθρο του. Ο Λέων όμως κατά τους αρχαιολόγους φαίνεται να τοποθετείται χρονικά στο τελευταίο τέταρτο του 4ου π.Χ., στα χρόνια που κυριάρχησε κυρίως ο Κάσσανδρος, ο οποίος ανοικοδόμησε τη Θήβα και πιθανότατα βοήθησε ή χρηματοδότησε και την κατασκευή του Λέοντα της Χαιρώνειας, για να εξασφαλίσει οριστικά τα νώτα του, με συμμάχους του τους Θηβαίους, αλλά και για να δείξει "ανωτερότητα" σε σχέση με  Φίλιππο και Αλέξανδρο.

Ο ΛΕΩΝ ΤΩΝ ΘΕΣΠΙΩΝ

Παρόμοιος λέων με της Χαιρώνειας, είχε στέψει πολύ νωρίτερα επίσης πολυάνδρειο 202 πεσόντων Θεσπιέων στη μάχη του Δηλίου κατά των Αθηναίων το 424 π.Χ.

Ο Λέων του Πειραιά

ΛΕΩΝ "ΠΕΙΡΑΙΑ" (ΙΣΩΣ ΤΟΥ ΜΑΡΑΘΩΝΑ)

Τέλος, παρόμοιο είναι και ο λεγόμενος Λέων του Πειραιά, το λιοντάρι που βρισκόταν στο μεγάλο λιμάνι και γι΄αυτό ονομαζόταν από τους ξένους "Πόρτο Λεόνε" και το οποίο σύμφωνα με τον  Laborde βρισκόταν αρχικά στον Μαραθώνα, σε ανάμνηση της νίκης κατά των Περσών το 490 π.Χ.. Ή όπως φαίνεται τώρα πλέον καλύτερα, πιθανόν  προς τιμή των πεσόντων Μαραθονομάχων (192 Αθηναίων και 11 Πλαταιέων), όπου και το επίγραμμα του Σιμωνίδη: "Ελλήνων προμαχούντες Αθηναίοι, Μαραθώνι χρυσοφόρων Μήδων εστόρεσαν δύναμιν".

Το λιοντάρι αυτό αρπάχθηκε τελικά στον Πειραιά από τον Μοροζίνι το 1687 και βρίσκεται ακόμη αζήτητο ως τώρα στο λιμάνι της Βενετίας.